Tóc Tiên Hồng

Tóc tiên hồng to (danh pháp hai phần: Zephyranthes carinata) là một loài cây bản địa ra hoa sống lâu năm của vùng Trung Mỹ. Loài này có các bông hoa màu hồng tươi có kích thước lớn, khoảng 10 cm (3,9 in), và các lá hình dải màu xanh lá cây. Trong tự nhiên, chúng được tìm thấy ở những nơi ẩm ướt, thoáng và thường gần các vùng rừng.

Giống như các loài loa kèn mưa khác, tóc tiên hồng to nở hoa ngay sau các cơn mưa lớn. Chúng được trồng rộng rãi trong các khu vườn, phải để chúng trải qua mùa đông trong thời tiết ấm áp.

Tóc tiên hồng to phát triển từ các thân hành hình cầu có vảy với đường kính 2 đến 3 cm (0,79 đến 1,18 in). Lớp vỏ có màu đỏ vang. Mỗi thân hành có từ bốn đến sáu chiếc lá dài và dẹt. Mỗi chiếc lá dài 15 đến 30 cm (5,9 đến 11,8 in) và rộng 6 đến 8 cm (2,4 đến 3,1 in), lá cây có màu hơi đỏ ở đáy và có màu lục tươi trong phần còn lại.

Các bông hoa có hình phễu và đơn lẻ, với bao hoa màu hồng đến đỏ hồng. Hoa mọc thẳng đứng hoặc hơi nghiêng và cán hoa dài 10 đến 15 cm (3,9 đến 5,9 in). Các sợi nhị hoa có hai mức chiều dài là 15 mm (0,59 in) và 21 mm (0,83 in). Bao phấn dài 6 mm (0,24 in). Vòi nhụy có hình chỉ.

Những bông hoa phát triển thành các quả nang có hình cầu với ba thùy. Các hạt đen bóng và phẳng.

Phân bổ

Tóc tiên hồng to là loài bản địa của Trung Mỹ, từ México đến Colombia. Nó đã được du nhập đến các khu vực khác và đã phù hợp với thủy thổ rộng khắp nhiều nơi. Chúng thường được tìm thấy ở các đồng cỏ thưa hay các sườn đồi.

Cây Tóc Tiên Hồng là thực vật bản địa của vùng Caribe, đặc biệt là Cuba, Puerto Rico, Guadeloupe, và Martinique. Nó đã được đưa đến và trở thành loại nhập tịch ở các vùng nhiệt đới của Bắc Mỹ, Trung Mỹ, Nam Mỹ, châu Á, Úc, và một số quốc đảo Thái Bình Dương. Chúng thường bị nhiễu loạn tại các vùng đất và đồng cỏ nhận được lượng mưa định kỳ, được trồng rộng rãi ở Việt Nam, Trung Quốc.

Chăm sóc

Kỹ thuật trồng và chăm sóc cây tóc tiên:

Cây có sức sống mạnh mẽ, có thể chịu được đất ít dinh dưỡng, tuy nhiên trồng cây bằng loại đất cát chứa vôi tơi xốp, thấn hút nước tốt, màu mỡ thì cây sẽ mượt mà và nhiều hoa hơn. Do sức sống mạnh liệt nên tóc tiên thường được trồng làm cây đường viền, cây công trình cảnh quan đặc biệt.

Cây hoa tóc tiên thuộc loại cây khỏe mạnh, phát triển nhanh, dễ trồng dễ chăm.

Tóc tiên thường được nhân giống bằng tách gốc vì tỷ lệ sống cao, đơn giản và dễ dàng. Nên kết hợp tách gốc và thay chậu để tăng lượng đất trồng cho cây, giảm độ chai của đất.

Chỉ cần đào cụm cây trong chậu ra, rồi chia tách thành nhiều gốc cụm nhỏ rồi trồng vào chậu khác là đã được nhiều chậu cây mới.
Cây hoa tóc tiên ưa bóng, ánh sáng nhẹ nhàng, kỵ nắng chiếu trực tiếp nên có thể trồng cây dưới tán cây to. Nếu ánh sáng quá mạnh , thân lá mỏng manh của hoa tóc tiên trở nên khô, vàng.

Tóc tiên ưa khí hậu ấm áp, nhiệt độ phù hợp cho phát triển là khoảng 150C, nhưng có thể chịu rét

Cây ưa ẩm nhưng thoát nước tốt, nếu nhiều nước quá có thể làm cây bị thối gốc và chết. Mùa hè thu cần tưới nhiều nước và thường xuyên để cây sai hoa.

Phân bón cho tóc tiên:

Nếu trồng cây dưới đất thì không phải chăm sóc cây nhiều, khoảng vài tháng bón phân một lần, bón nhiều hơn khi sắp đến mùa hoa. 
Còn trồng chậu tóc tiên trong chậu thì bón thường xuyên hơn khoảng 1 tháng một lần bằng phân hữu cơ, phân vi sinh hoặc bổ sung thêm phân NPK.

Bệnh

Bọ chét thường bám nhiều vào lá non nên dùng phương pháp thủ công để tiêu diệt để tránh tổn thương đến lá non, ảnh hưởng đến môi trường.

Bệnh côn trùng vảy sắt do trồng cây tóc tiên quá dầy và không thông thoáng. Loại bệnh hại này có thể phun bằng thuốc Malathion 50% pha với tỷ lệ 1 : 1.200, mỗi tuần phun 1 lần, phun 2-3 lượt là được.

Tác dụng y học

Giống như các loài khác của chi Zephyranthes, tóc tiên hồng to có chứa các chất độc ancaloit bao gồm pretazettine, carinatine, lycorine, galanthamine, và haemanthamine. Nếu ăn phải, nó có thể gây nôn, co giật, và tử vong.

Hoa cây cảnh tóc tiên có thể sinh trưởng tốt trong môi trường có nồng độ khói thuốc thấp, hấp thu các chất khí có hại trong môi trường như Aldehyde formic, có tác dụng to lớn trong việc làm sạch không khí, rất thích hợp để bài trí trong những phòng ngủ có diên tích không đủ lớn, bởi nó có thể cải thiện môi trường cũng như giúp ngủ ngon giấc.

Giá trị kinh tế

Tóc tiên hồng to được trồng rộng rãi để làm cây cảnh. Chúng có thể chịu được nhiệt độ lạnh hơn so với các loài khác của chi Zephyranthes. Chúng có thể sinh trưởng tốt trong môi trường có nồng độ khói thuốc thấp, cây tóc tiên hấp thu các chất khí có hại trong môi trường như Aldehyde formic để làm sạch không khí. Tóc tiên có thể bày ở ban công để trang trí, trong phòng khách và cả phòng ngủ.

Ý nghĩa

Ý nghĩa của loài hoa Tóc tiên như một lời nhắn nhủ: “Bây giờ chúng ta chưa hiểu nhau, nhưng thời gian sẽ cho chúng ta hiểu nhau hơn!”

Đó là thông điệp của loài hoa này gửi đến với chúng ta: Tình bạn càng thêm bền vững khi chúng ta biết trân trọng và yêu quý tình bạn !

Phân loại

Tóc tiên hồng to thuộc chi Zephyranthes của tông Hippeastreae. Nó được phân thuộc phân họ Amaryllidoideae của họ Loa kèn đỏ (Amaryllidaceae). Theo phân loại rộng hơn, loài này đôi khi cũng được liệt kê vào họ Loa kèn (Liliaceae).

Tóc tiên hồng to thường được gọi là Zephyranthes grandiflora, đặc biệt là trong nghề làm vườn. Song tên Zephyranthes carinata ra đời trước, do vậy Z. grandiflora được coi là không cần thiết và không hợp lệ. Một danh pháp khác trước đây được xác định là đồng nghĩa với Z. carinata thì nay đã được coi là một loài khác - Zephyranthes minuta.

Bình luận